ශ්රී ලංකා පොලීසිය සහ ආරක්ෂක අංශ විසින් ජාත්යන්තර සයිබර් වංචා ජාලවලට එරෙහිව ආරම්භ කළ දැඩි මෙහෙයුම් මේ වනවිට තවදුරටත් පුළුල් කර තිබේ. පසුගිය මාස කිහිපය තුළ විදේශීය ජාතිකයන් සිය ගණනක් අත්අඩංගුවට ගෙන ඇති අතර, ශ්රී ලංකාව “අන්තර්ජාල වංචා මධ්යස්ථානයක්” බවට පත්වීමේ අවදානමක් ඇති බවටද බලධාරීන් අනතුරු අඟවයි.
සංචාරක වීසා යටතේ පැමිණි සයිබර් ජාවාරම්කරුවන්
වාර්තා අනුව බොහෝ සැකකරුවන් ශ්රී ලංකාවට පැමිණ ඇත්තේ සංචාරක වීසා භාවිතා කරමිනි. නමුත් ඔවුන් රට තුළ රැඳී සිටියේ අන්තර්ජාල මූල්ය වංචා, ක්රිප්ටෝ ගනුදෙනු හරහා මුදල් ගනුදෙනු සහ “pig butchering scams” ලෙස හඳුන්වන විශාල ප්රමාණයේ ආයෝජන වංචා මෙහෙයවීමට බව පරීක්ෂණවලදී හෙළිවී ඇත.
මෙම ජාවාරම්කරුවන් ප්රධාන වශයෙන්:
- චීනය,
- වියට්නාමය,
- ඉන්දියාව,
- සහ දකුණු ආසියාතික රටවල් කිහිපයකින්
පැමිණ ඇති බව ආරක්ෂක අංශ සඳහන් කරයි.
2026 දී විශාල අත්අඩංගුවට ගැනීම්
2026 වසර තුළ පමණක් සයිබර් වංචා මෙහෙයුම්වලට සම්බන්ධ බවට සැකපිට විදේශීය ජාතිකයන් 1,000කට ආසන්න පිරිසක් අත්අඩංගුවට ගෙන ඇති බව ජාත්යන්තර මාධ්ය වාර්තා කරයි.
මෑතකදී:
- කොළඹ තලංගම ප්රදේශයේදී චීන ජාතිකයන් 37 දෙනෙකු,
- ගාල්ල, හික්කඩුව සහ මිදිගම ප්රදේශවලදී ඉන්දීය ජාතිකයන් ඇතුළු විදේශීය පුද්ගලයන් 170කට අධික පිරිසක්,
- සහ තවත් මෙහෙයුම්වලදී චීන හා වියට්නාම ජාතිකයන් රැසක්
අත්අඩංගුවට ගෙන තිබේ. මෙහෙයුම් අතරතුර පොලීසිය විසින්:
- ජංගම දුරකථන සිය ගණනක්,
- SIM කාඩ්පත්,
- ටැබ්ලට් සහ ලැප්ටොප් පරිගණක,
- ක්රිප්ටෝ මුදල් ගනුදෙනු ගනුදෙනු සටහන්,
- සහ ව්යාජ බැංකු ගිණුම් සම්බන්ධ තොරතුරු
සොයාගෙන ඇති බව වාර්තා වේ.
පරීක්ෂකයන් පවසන්නේ මෙම ජාලයන් බොහෝවිට විදේශ රටවල සිටින පුද්ගලයන් ඉලක්ක කරගෙන ආදර සම්බන්ධතා, ව්යාජ ආයෝජන සහ මාර්ගගත වෙළෙඳ වේදිකා (online trading platforms) භාවිතා කරමින් මුදල් වංචා කළ බවයි.
ඇයි ශ්රී ලංකාව තෝරාගෙන ඇත්තේ?
ආරක්ෂක විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ දකුණු ආසියාවේ සහ දකුණු නැගෙනහිර ආසියාවේ වෙනත් රටවල සිදුකළ දැඩි පරීක්ෂා කිරීමේ මෙහෙයුම් හේතුවෙන් මෙම ජාල ශ්රී ලංකාව වෙත මාරුවී ඇති බවයි.
විශේෂයෙන්:
- ලිහිල් වීසා නීති,
- සංචාරක කලාපවල සුඛෝපභෝගී නිවාස පහසුවෙන් ලබාගත හැකි වීම,
- දුර්වල නියාමන පද්ධති,
- සහ ක්රිප්ටෝ මුදල් ගනුදෙනු සොයාගැනීමේ අපහසුතා
මෙම ජාලවලට ශ්රී ලංකාව ආකර්ෂණීය ස්ථානයක් බවට පත්කර ඇති බව සඳහන් වේ.
ජාත්යන්තර කීර්තියට බලපෑමක්
ආර්ථික සහ සංචාරක ක්ෂේත්ර විශ්ලේෂකයන් අනතුරු අඟවන්නේ ශ්රී ලංකාව සයිබර් වංචා මධ්යස්ථානයක් ලෙස ජාත්යන්තරව හඳුනාගැනීම රටේ කීර්තියට බරපතළ හානියක් විය හැකි බවයි. විශේෂයෙන්ම සංචාරක කර්මාන්තයට, විදේශ ආයෝජනවලට, සහ බැංකු පිළිිිබඳ පවතින විශ්වාසනීයත්වයට මෙය අහිතකර බලපෑම් ඇති කළ හැකි බව ඔවුන් පෙන්වා දෙයි.
රජයේ සහ ආරක්ෂක අංශවල නව සැලසුම්
ශ්රී ලංකා පොලීසිය, ආගමන විගමන දෙපාර්තමේන්තුව සහ මූල්ය වංචා විමර්ශන කොට්ඨාසය (Financial Crimes Investigation Division (FCID)) එක්ව විශේෂ ඒකාබද්ධ මෙහෙයුම් ආරම්භ කර තිබේ. ඒ අනුව, ඉදිරියේදී:
- වීසා නීති දැඩි කිරීම,
- විදේශීය පුද්ගලයන්ගේ ඩිජිටල් ක්රියාකාරකම් නිරීක්ෂණය,
- ක්රිප්ටෝ මුදල් ගනුදෙනු පාලය
- සහ ජාත්යන්තර බුද්ධි තොරතුරු හුවමාරුව
වැඩි කිරීමටද සැලසුම් කර ඇත.
ගෝලීය සයිබර් අපරාධයේ නව රටාව
ජාත්යන්තර ආරක්ෂක වාර්තා පෙන්වා දෙන්නේ “අන්තර්ජාල රැවටිලි (Online Scam)” සහ සංවිධානාත්මක සයිබර් වංචා ජාල දැන් ගෝලීය ආරක්ෂක අභියෝගයක් බවට පත්ව ඇති බවයි.
මෙවැනි ජාල:
- ව්යාජ ආදර සම්බන්ධතා
- ව්යාජ ආයෝජන අවස්ථා
- ෆිෂින් ප්රහාර (phishing attacks)
- සහ ක්රිප්ටෝ මුදල් වංචා
වැනි ක්රම හරහා බිලියන ගණනක මුදල් වංචා කරන බව වාර්තා වේ. මෑතක දී මුදල් අමාත්යාංශය විසින් ණය වාරිකයක් වෙනත් පාර්ශවයකට ගෙවීම මෙවැනි වංචාවලට එක් උදාහරණයකි.
ශ්රී ලංකාව තුළ ක්රියාත්මක වන ජාත්යන්තර සයිබර් වංචා ජාලවලට එරෙහිව සිදුකරන මෙහෙයුම් රටේ ජාතික ආරක්ෂාවට පමණක් නොව ආර්ථික ස්ථාවරත්වයටද අතිශය වැදගත් වී තිබේ. කෙසේ වෙතත්, විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ නීති ක්රියාත්මක කිරීම පමණක් ප්රමාණවත් නොවන අතර, සයිබර් ආරක්ෂාව, වීසා පාලනය සහ ජාත්යන්තර බුද්ධි හුවමාරුව ශක්තිමත් කිරීමද අත්යවශ්ය බවයි.