ගිනිකොනදිග ආසියානු කලාපය කේන්ද්ර කරගනිමින් ක්රියාත්මක වූ මහා පරිමාණ අන්තර්ජාල මූල්ය වංචා සහ මිනිස් ජාවාරම් ජාලයකට එරෙහිව ලොව ප්රමුඛ පෙළේ තාක්ෂණික සමාගම් සහ ජාත්යන්තර පොලිස් සංවිධාන ඒකාබද්ධව දියත් කළ දැවැන්ත මෙහෙයුමකින් පුද්ගලයින් 63 දෙනෙකු අත්අඩංගුවට ගෙන තිබේ. මෙහිදී වංචනික ක්රියාවලට සම්බන්ධ අන්තර්ජාල ගිණුම් මිලියන 1.4කට අධික ප්රමාණයක් සම්පූර්ණයෙන්ම ඉවත් කිරීමට ද පියවර ගෙන ඇත.
ඇමරිකානු අධිකරණ දෙපාර්තමේන්තුවේ ‘වංචා මධ්යස්ථාන මර්දන බලකායේ’ (Scam Center Strike Force) සම්බන්ධීකරණයෙන් වොෂින්ටන් නුවර සතියක් මුළුල්ලේ පැවැති බුද්ධි තොරතුරු හුවමාරු කිරීමේ වැඩසටහනකින් පසුව මෙම ඒකාබද්ධ වැටලීම් ක්රියාත්මක කෙරිණි.
මෙම මෙහෙයුම සඳහා මෙටා (Meta), මයික්රොසොෆ්ට් (Microsoft), කොයින්බේස් (Coinbase) සහ ස්ටාර්ලින්ක් (Starlink) යන ප්රමුඛ තාක්ෂණික සමාගම් මෙන්ම, ඇමරිකානු FBI ආයතනය, රහස් ඔත්තු සේවය (US Secret Service), රාජකීය තායිලන්ත පොලිසිය සහ බ්රිතාන්යය, ඕස්ට්රේලියාව, කැනඩාව, නවසීලන්තය යන රටවල ආරක්ෂක අංශ සෘජුවම දායක වී ඇත.
වංචනික ක්රියා සහ මෙහෙයුමේ ප්රගතිය
මෙටා සමාගම නිවේදනය කළේ, බලහත්කාරයෙන් ශ්රමිකයින් රඳවාගෙන සිටින සයිබර් වංචා කඳවුරු (scam compounds), ආදර සබඳතා හරහා සිදුකරන මූල්ය වංචා (romance scams) සහ ව්යාජ ආයෝජන වංචාවලට සම්බන්ධ අපරාධ කල්ලි ඉලක්ක කර ගනිමින් මෙම මෙහෙයුම දියත් කළ බවයි.
මීට සමගාමීව ප්රධාන තාක්ෂණික සමාගම් සහ ආරක්ෂක අංශ හා එක්ව එම සමාගම්වල සේවා භාවිතා කරමින් සිදු කරනු ලබන වංචා වැළැක්වීම සඳහා පියවර ගෙන ඇති අතර, වාර්තා වී ඇති තොරතුරුවලට අනුව මේ වන විට එම සමාගම් පහත ක්රියාමාර්ග ක්රියාත්මක කර ඇත.
| ආයතනය / සමාගම | ගත් ක්රියාමාර්ග සහ ප්රගතිය |
| මෙටා (Meta) | වංචාවලට සම්බන්ධ ෆේස්බුක් සහ ඉන්ස්ටග්රෑම් ගිණුම්, පේජ් සහ ගෲප් මිලියන 1.4කට වඩා ඉවත් කිරීම. |
| මයික්රොසොෆ්ට් (Microsoft) | ව්යාජ සහ සැකකටයුතු ගිණුම් 20,000කට ආසන්න ප්රමාණයක් අත්හිටුවීම. |
| කොයින්බේස් (Coinbase) | අපරාධ ජාලයන්ට සම්බන්ධ ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 3කට අධික වටිනාකමකින් යුත් ක්රිප්ටෝ වත්කම් ශිශිරකරණය (Freeze) කිරීම. |
| ස්ටාර්ලින්ක් (Starlink) | නීති විරෝධී කටයුතු සඳහා භාවිත කළ අන්තර්ජාල පර්යන්ත (Terminals) දහස් ගණනක සේවාවන් අත්හිටුවීම. |
ඉදිරි විමර්ශන සහ ජාත්යන්තර සහයෝගීතාව
මෙම ඒකාබද්ධ බුද්ධි මෙහෙයුම හරහා ගිනිකොනදිග ආසියාවේ මෙතෙක් අනාවරණය නොවූ නව සයිබර් වංචා මධ්යස්ථාන රැසක් හඳුනා ගැනීමට හැකිවී ඇති අතර, ඒවා වැටලීම සඳහා අදාළ රටවල නීති බලාත්මක කිරීමේ බලධාරීන්ට තොරතුරු ලබා දී තිබේ.
රාජකීය තායිලන්ත පොලිසිය සඳහන් කළේ, බහුජාතික මට්ටමින් සහ විවිධ ඩිජිටල් අවකාශයන් ඔස්සේ ක්රියාත්මක වන මෙවැනි සංකීර්ණ සයිබර් අපරාධ මැඩලීමට නම් ලෝකයේ රටවල් සහ ප්රමුඛ තාක්ෂණික සමාගම් අතර මෙවැනි අන්තර්ජාතික සහයෝගීතාවන් අත්යවශ්ය බවයි. දිනෙන් දින නවීකරණය වන සයිබර් ජාවාරම් මැඩලීමට තාක්ෂණික ක්ෂේත්රයේ සහයෝගය අතිශය වැදගත් වන බව මෙටා සමාගම ද අවධාරණය කළේය.